← Terug naar overzicht

AI Overviews en je online vindbaarheid: wat nu?

Geschreven door Bjorn Thannhauser

AI Overviews verdringen organisch verkeer en Shopping-ads. Wat betekent dit voor jouw vindbaarheid? Lees de nuchte analyse en pas je strategie aan.

AI Overviews verdringen organisch verkeer én Shopping-advertenties in Google, en dat is al te meten in klikken en vertoningen. Maar wat betekent dit concreet voor de vindbaarheid van jouw producten en diensten, en hoef je hier écht wakker van te liggen?

Google AI Overviews zijn de AI-gegenereerde samenvattingen die bovenaan de zoekresultatenpagina verschijnen, nog vóór de eerste organische link of het eerste Shopping-blok. Ze geven de gebruiker direct een antwoord zonder dat die hoeft door te klikken. Het gevolg is meetbaar: minder vertoningen voor organische resultaten, lagere click-through rates voor advertenties, en een verschuiving in hoe gebruikers informatie consumeren. Ik leg je uit wat dit in de praktijk betekent en wat je eraan kunt doen, zonder de dramatiek die dit onderwerp soms omgeeft.

Wat zijn AI Overviews precies?

AI Overviews is een functie van Google, uitgerold in de Verenigde Staten in mei 2024 en daarna stapsgewijs internationaal beschikbaar gesteld. Een AI Overview is een automatisch gegenereerde samenvatting die Google bovenaan de SERP (zoekresultatenpagina) plaatst als reactie op een zoekopdracht. De samenvatting trekt informatie uit meerdere webpagina's en presenteert die gebundeld, inclusief links naar de bronnen.

Het verschil met een featured snippet is wezenlijk. Een featured snippet haalt één alinea uit één pagina. Een AI Overview synthetiseert actief meerdere bronnen en geeft een samengesteld antwoord. De gebruiker krijgt daarmee sneller een volledig antwoord, maar heeft minder reden om door te klikken naar de onderliggende pagina's.

Voor informatieve zoekopdrachten is dit een structurele verandering. Voor transactionele zoekopdrachten, waarbij iemand iets wil kopen of een dienst wil afnemen, is de impact genuanceerder. Maar ook daar is die impact er.

Wat is de impact op organisch verkeer en Shopping-ads?

Signalen uit de SEO-community, waaronder analyses van SEO Signaal en internationale bureaus, wijzen op een aantoonbare daling in vertoningen en CTR voor pagina's die voorheen op positie één tot drie stonden voor informatieve zoekopdrachten. Eerder onderzoek door Authoritas toonde aan dat AI Overviews bij bepaalde zoekopdrachten de organische CTR met meer dan 34% kunnen doen dalen. Dat is geen marginale verschuiving.

Voor Shopping-advertenties geldt een vergelijkbaar patroon. Wanneer een AI Overview de zoekresultatenpagina domineert, verschuiven de Shopping-blokken naar lager op de pagina of verdwijnen ze uit het directe zichtveld van de gebruiker. De vertoningen dalen, de kosten per klik kunnen stijgen als adverteerders blijven bieden op posities die minder opleveren, en de return on ad spend komt onder druk.

Ik wil hier één nuance aanbrengen: de effecten zijn niet uniform. Ze hangen sterk af van het type zoekopdracht, de branche, en de mate waarin Google al AI Overviews triggert voor specifieke queries in jouw markt. Wie verkoopt via Google Shopping in een niche waar AI Overviews nog weinig voorkomen, merkt nu misschien nog weinig. Maar wachten tot de impact voelbaar is, is niet de slimste strategie.

Wanneer ben je nog zichtbaar in Google?

De vuistregel is simpel: hoe meer transactioneel of locatiegebonden een zoekopdracht, hoe kleiner de kans dat een AI Overview de volledige pagina domineert. "Sportschoenen kopen Amsterdam" levert vooralsnog minder AI Overviews op dan "hoe kies ik de juiste sportschoenen". Dat onderscheid is cruciaal.

Zichtbaarheid blijft reëel in drie situaties. Ten eerste, als jouw content wordt geciteerd in de AI Overview zelf. Google toont bij AI Overviews bronvermeldingen, en die bronnen krijgen een ander soort zichtbaarheid: minder klikken misschien, maar wel naamsbekendheid en autoriteitsopbouw. Ten tweede, bij zoekopdrachten met sterke koopintentie, waar Google nog steeds Shopping-blokken en advertenties prioriteert. Ten derde, bij zoekopdrachten waarvoor Google nog geen betrouwbare AI Overview kan genereren, bijvoorbeeld sterk gespecialiseerde of actuele onderwerpen.

De conclusie is niet dat SEO en betaald zoeken irrelevant worden. De conclusie is dat de wegingen verschuiven, en dat je contentstrategie mee moet bewegen.

Concreet voorbeeld: informatief vs. transactioneel

Stel je verkoopt project managementsoftware. Een zoekopdracht als "wat is agile projectmanagement" zal steeds vaker beantwoord worden door een AI Overview, zonder dat de gebruiker doorklikt. Een zoekopdracht als "agile projectmanagement tool vergelijken" of "agile software kopen" heeft een sterker transactioneel karakter en zal minder snel volledig worden afgevangen door een AI Overview. Richt je contentinvestering op dat onderscheid.

Hoe pas je je contentstrategie aan zonder in paniek te raken?

De eerste stap is meten, niet reageren op gevoel. Controleer in Google Search Console of je vertoningen en CTR dalen voor specifieke query-typen. Segmenteer op informatief versus transactioneel. Kijk welke van jouw pagina's overlappen met zoekopdrachten waarvoor Google AI Overviews toont. Pas dan kun je een gefundeerde prioritering maken.

De tweede stap is je contentstrategie verschuiven in de richting van citeerbaar zijn, niet alleen vindbaar zijn. AI Overviews putten uit bronnen die Google als gezaghebbend beschouwt: pagina's met duidelijke structuur, concrete antwoorden, en feitelijke betrouwbaarheid. Schrijf content die direct een vraag beantwoordt, die definities geeft, die cijfers noemt met bronvermelding. Content die zo is opgebouwd, vergroot de kans dat jij in de AI Overview wordt geciteerd in plaats van weggeconcurreerd.

De derde stap is nadenken over kanalen buiten Google. E-mailmarketing, directe traffic via communities en nieuwsbrieven, en zichtbaarheid in andere AI-tools zoals ChatGPT of Perplexity worden relevanter naarmate Google's SERP meer ruimte inlevert aan AI-gegenereerde antwoorden. In mijn eerdere stuk over ChatGPT Ads: wat betekent dit voor jouw klantreis? ga ik dieper in op hoe AI-platformen de klantreis beginnen te herdefiniëren, los van Google.

Vierde stap: heroverweeg je betaalde strategie. Als Shopping-advertenties minder vertoningen genereren voor bepaalde queries, heeft het weinig zin om blindelings hetzelfde budget op dezelfde posities te blijven inzetten. Verschuif budget naar queries met aantoonbaar koopgedrag, test Performance Max-campagnes die breder optimaliseren, en monitor ROAS per campagnetype nauwkeurig.

Wat betekent dit voor product managers en hun teams?

Als product manager of product owner denk je over de klantreis na. En die klantreis begint steeds vaker bij een AI-tool, niet bij een zoekveld. Dat is de bredere context van wat AI Overviews signaleren: de ontdekking van producten en diensten verplaatst zich gedeeltelijk van de klassieke zoekmachine naar AI-interfaces. Dat heeft gevolgen voor hoe je je product positioneert, welke informatie je publiekelijk beschikbaar maakt, en hoe je naamsbekendheid opbouwt.

Ik zie in mijn werk met teams dat dit vraagstuk vaak wordt weggezet als een marketing- of SEO-probleem. Maar het raakt de kern van productstrategie: wie vindt jouw product, via welk kanaal, in welke fase van de klantreis? Als dat antwoord verandert, verandert de prioritering van features, content en distributie mee. Op mijn pagina over Productmanagement en product ownership werk ik verder uit hoe ik teams help om dit soort strategische verschuivingen te vertalen naar concrete keuzes.

De teams die hier goed mee omgaan, zijn niet de teams die het hardst reageren op elke algoritmische verandering. Het zijn de teams die structureel nadenken over waarde en autoriteit opbouwen, in plaats van te optimaliseren voor kortetermijnposities die het volgende kwartaal al anders kunnen liggen.

Mijn praktische advies: neem AI Overviews serieus, maar ga er niet van in de stress. Meet wat er daadwerkelijk verandert in jouw context. Bouw content die citeerbaar is, niet alleen vindbaar. Diversifieer je kanalen. En stel jezelf de vraag of jouw klantreis nog begint waar je denkt dat die begint.

Veelgestelde vragen over AI Overviews en vindbaarheid (FAQ)

Wat is een AI Overview in Google?
Een AI Overview is een automatisch door Google gegenereerde samenvatting die bovenaan de zoekresultatenpagina verschijnt. De samenvatting trekt informatie uit meerdere bronnen en geeft de gebruiker direct een antwoord, zonder dat die hoeft door te klikken naar een specifieke website.
Verliezen mijn Shopping-advertenties bereik door AI Overviews?
Dat hangt af van het type zoekopdracht. Bij informatieve zoekopdrachten zien Shopping-blokken meer concurrentie van AI Overviews. Bij transactionele zoekopdrachten, waarbij een gebruiker duidelijk iets wil kopen, is de impact vooralsnog beperkter. Meten via Google Search Console per query-type geeft je het meest betrouwbare beeld.
Hoe zorg ik dat mijn content wordt geciteerd in een AI Overview?
Schrijf content die direct en duidelijk een vraag beantwoordt. Gebruik een heldere structuur, concrete definities, betrouwbare feiten en logische koppen. Google citeert bronnen die als gezaghebbend en goed gestructureerd worden beschouwd. Denk aan definitiezinnen, stappenplannen en directe antwoorden in de eerste alinea.
Is SEO nog relevant nu AI Overviews bestaan?
Ja, maar de focus verschuift. Klassieke positie-optimalisatie wordt minder doorslaggevend voor informatieve zoekopdrachten. Autoriteitsopbouw, citeerbare content en een stevige backlink-structuur worden juist belangrijker, omdat AI Overviews bij voorkeur putten uit gezaghebbende bronnen.
Moet ik mijn budgetverdeling aanpassen?
Als je meetbare dalingen ziet in vertoningen of CTR voor specifieke campagnetypen, is het verstandig om budget te verschuiven naar queries met sterk transactioneel karakter of naar kanalen buiten Google. Doe dit op basis van data, niet op basis van angst voor de trend.

Lees ook

← Terug naar overzicht